Batisa

Avy amin'i Wikipedia
Hanketo: Fikarohana, karohy

Ny batisa na batemy dia fomba andraisana ny olona ho mpikambana ao amin'ny fivavahana iray, toy ny kristianisma sy ny jodaisma, izay tanterahina amin'ny fampiasana rano natao handena ny loha fara-fahakeliny na ny tena manontolo. Amin'ny ankapobeny, eo amin'ny fivavahana kristiana dia atao amin'ny anaran'ny Ray sy ny Zanaka ary ny Fanahy Masina ny batisa. Isan'ny atao hoe sakramenta na fanomezam-pahasoavana ny batisa. Ny Filazantsara dia milaza fa i Jesoa koa dia natao batisa. I Jaona (na Joany) no nanao batisa azy.

Fiforonan-teny[hanova | hanova ny fango]

Ny teny hoe batisa (protestanta malagasy) dia avy amin'ny teny anglisy hoe baptism. Ny hoe batemy (katolika malagasy) kosa dia avy amin'ny teny frantsay hoe baptême. Ireo teny roa ireo (baptism sy baptême) dia avy amin'ny teny latina hoe baptismus na baptisma izay avy amin'ny teny grika hoe βάπτισμα / baptisma. Ity indray dia avy amin'ny matoanteny grika hoe βαπτίζειν / baptizein izay avy amin'ny matoanteny hoe βάπτειν / baptein izay midika hoe "mandentika (anaty rano na ny mitovy amin'izany)". Ho an'ny Kristiana, ny batisa dia tsy nijanona ho fanatsobohana anaty rano fa fitomoerana ao amin'ny Fanahy Masina.

Ny batisa araka ny Baiboly[hanova | hanova ny fango]

Ny batisa ao amin'ny Testamenta Taloha[hanova | hanova ny fango]

Ny Lalàna jiosy dia manafatra ny fampiasana ny rano mba hidiovana (Lev. 11.25-40 ; 15.5-7). I Elia dia nandidy ny jeneraly syriana atao hoe Namàna handro ao amin’ny onin’i Jordana mba ho sitrana amin’ny habokany (2 Mpanj. 10). Talohan’ny nahatongavan'i Jesoa Kristy dia nasaina niditra an-drano ireo olona niova finoana ho amin’ny fivavahana jiosy ho mariky ny fidirany ao amin’ny fanekem-pihavanana. Ny mpaminany sasany dia nihevitra fa ireo jiosy babo miverina ho olona afaka eo amin’ny taniny indray dia tokony hiampita ny onin'i Jordana mba ho lenan’ny rano ka ho voadio amin’ny fahotany alohan’ny hahatongavan’ny Fanjakan’Andriamanitra (Ezek. 36.25).

I Jaona mpanao batisa dia nanohy izany fomba jiosy izany ka nitaona ny Jiosy hatao batisa ao amin’ny onin'i Jordana mba ho voavela heloka (Mar. 1.4).

Ny batisa araka ny Testamenta Vaovao[hanova | hanova ny fango]

Nataon’i Jaona batisa i Jesoa tamin’ny fanombohany ny asa fanompoany (Mar. 1.9-11). Tsy misy anefa filazana fa i Jesoa koa dia nanao batisa. Naniraka ny mpianany hitory teny amin’ny firenena rehetra sy hanao batisa ny olon-drehetra izy mba ho mariky ny fahatongavan’ny fanjakan’Andriamanitra (Mat. 28.19). Arak’izany, hatrany amboalohany dia fomba fidirana ho mpikambana ao amin’ny fivavahana kristiana ny batisa.

Sahala amin’ny batisan’i Jaona, ny batisa kristiana dia atao mba ho famelàna ny fahotan’ny olona. Tamin’ny fahatongavan’i Jesoa, ny batisa natao tamin’ny rano dia novana ho batisa ao amin’ny Fanahy Masina. I Paoly dia nampianatra fa ny batisa dia fandraisan’ny mino anjara amin’ny fahafatesana sy ny fitsanganan’i Kristy ho velona. Izany no itiavan'ny fiangonana sasany manao batisa amin’ny andro paska.  Sakramenta ahazoana fanomezam-pahasoavana avy amin’ny Fanahy Masina ny batisa (Asa 19.5-6 ; 1 Kor. 12). Ny batisa koa dia natao ho mariky ny fahafoizana tanteraka izao tontolo izao sy ny asan’ny nofo ary ny ratsy, sady fiombonana ao amin’ny Fanekem-Pihavanana Vaovao ao amin’i Kristy.

Jereo koa[hanova | hanova ny fango]