Ôseania

Avy amin'i Wikipedia
(tonga teto avy amin'ny Oseania)
Aller à la navigation Aller à la recherche
Sarin-tany maneho ny fizaràm-paritr' i Ôseania.

I Ôseania dia kôntinenta izay fitambaran' i Aostralia sy ny nosy anarivony maro manodidina ao amin' ny faritra atsimon' ny ranomasimbe Pasifika. Ahitana firenena miisa 14 ny ao Ôseania. Hita ao i Aostralia, i Zelanda Vaovao, i Papoazia, i Ginea Vaovao, Tasmania, i Melanezia, i Mikrônezia, i Pôlinezia, i Haoay. Ny nosy sy ny tamba-nosy sasany dia mifanalavitra dia mifanalavitra (anarivony kilômetatra). Manana velarana 8 523 655 km2 eo ny kôntinentan' i Ôseania. Ny 90 %n' izay dia i Aostralia. Izy no kôntinenta kely indrindra eto an-tany.

Oseania

Fizaram-paritra any Ôseania[hanova | hanova ny fango]

Mizara faritra efatra i Ôseania, dia i Mikrônezia, i Melanezia, i Pôlinezia ary i Aostralazia.

Mikrônezia[hanova | hanova ny fango]

I Mikrônezia dia vondro-nosy any Ôseania, izay ahitana ireto fanjakana sy faritra ara-pôlitika ireto:

  • ny Fanjakana mizakatenan' i Mikrônezia;
  • ireo nosy Marshall;
  • i Kiribati;
  • ireo nosy Mariana Avaratra (miankina amin' i Etazonia);
  • i Wake (miankina amin' i Etazonia);
  • i Nauru;
  • i Palaos;
  • i Guam (miankina amin' i Etazonia);

Melanezia[hanova | hanova ny fango]

I Melanezia dia vondro-nosy telo lehibe ao amin' i Ôseania, izay ahitana ireto fanjakana sy tany manaraka ireto:

Pôlinezia[hanova | hanova ny fango]

I Pôlinezia dia faritra ao amin' ny tapany atsinanana amin' i Ôseania,

izay ahitana fanjakana mahaleo tena fito:

  • ny nosy Cook,
  • i Zelanda Vaovao,
  • i Kiribaty,
  • i Nioe,
  • i Samôa,
  • i Tônga,
  • ary i Tovalo;

sy tany tsy mahaleo tena telo ambin' ny folo:

  • i Haoay, Samôa amerikana, i Johnston, i Baker, i Howland, i Jarvis, i Palmyra (miankina amin' i Etazonia);
  • Pôlinezia frantsay, Wallis-et-Futuna (miankina amin' i Frantsa);
  • ny nosy Chatham, Tokelau (miankina amin' i Zelanda Vaovao);
  • ireo nosy Pitcairn (miankina amin' ny Fanjakana Mitambatra);
  • ny Nosin'ny Paska (miankina amin' i Sily).

Aostralazia[hanova | hanova ny fango]

I Aostralazia dia faritra any Ôseania izay tsy voafaritra mazava tsara nefa amin' ny ankapobeny ahitana an' i Aostralia sy i Zelandy Vaovao, nefa ahitana koa indraindray an' i Ginea Vaovao sy ny nosy manodidina azy.

Fiteny any Ôseania[hanova | hanova ny fango]

Ny fiteny any Ôseania dia ireo hita indrindra ao amin' ny vondrona telo lehibe: fianakaviam-piteny aostrôneziana, fitenin' ny tompon-tany ao Aostralia ary ireo fiteny papoa. Ny mpanjana-tany koa dia nitondra ny fiteniny tao amin' io faritra io, indrindra ny fiteny anglisy sy ny fiteny frantsay.

Jereo koa[hanova | hanova ny fango]

Ireo kontinenta[hanova | hanova ny fango]