Fanjakan'i Israely (mitambatra)

Avy amin'i Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Ny Fanjakan'i Israely mitambatra araka ny Baiboly hebreo mitantara ny vanimpotoana nanjakan'i Saoly sy i Davida (soratana mena ireo firenena resy)

Ny Fanjakan'i Israely (mitambatra) na Fanjakana mitambatr'i Israely sy i Jodà dia fanjaka-mpanjaka naorin'ny Israelita tamin'ny taona 1050 tal. J.K. any ho any. Nandimby ny vanim-potoan'ny mpitsaran'i Israely io fanjakana io ka i Saoly (na Saola) no mpanjaka voalohany nanapaka azy.

Araka ny Boky voaolohan'i Samoela ao amin'ny Baiboly dia vokatry ny fanirian'ny Zanak'i Israely hanana mpanjaka sahala amin'ireo firenena hafa izay neken'Andriamanitra tamin'ny alalan'ny mpaminany Samoela no nampisy io fanjakana io (1Sam. 8).

Nivaky roa izany fanjakana izany taty aoriana ka ny avaratra dia ny Fanjakan'i Samaria fa ny atsimo kosa dia ny Fanjakan'i Jodà. Telo fotsiny ny mpanjaka nitondra an'io fanjakana io talohan'ny hizaràny roa, dia i Saoly sy i Davida ary i Solomona.

Ny fanjakan'i Saoly[hanova | hanova ny fango]

I Davida sy i Saoly - nataon'i Ernst Josephson - 1878

Araka ny Baiboly dia isan'ny fokon'i Benjamina i Saoly (na Saola). Tamin'ny taona 1020 tal. J.K. hatramin'ny taona 1010 tal. J.K. no nitondrany ny Fanjakan'i Israely mitambatra ka izy no voatendrin'Adriamanitra ho mpanjakan'ny firenen'i Israely voalohany araka ny teny nampitondrainy ny mpaminany Samoela. Natambatr'i Saoly ny foko roa ambin'ny folon'i Israely. Ny fanafihana ara-miaramila no tena nimasoany ka ny Filistina no fahavalo malaza tamin'ireo nifanandrina taminy. Nahazo baiko avy amin'Andriamanitra ny hanapotika ny firenen'i Amaleka izy tamin'ny teny nentin'i Samoela nefa nitsimbina ny mpanjaka amalekita izy ka izany no nahatonga azy haongana tsy ho eo amin'ny fitondrana, araka ny didin'Andriamanitra. Nandimby azy i Davida tamin'ny nahafatesany.

Ny fanjakàn'i Davida[hanova | hanova ny fango]

Nentina tao Jerosalema ny Fiaran'ny Fanekena

Nanomboka tamin'ny taona 1010 tal. J.K. hatramin'ny taona 970 tal. J.K. no nanjakan'i Davida taorian'ny nahafatesan'i Saoly. Araka ny Baiboly dia vy amin'ny fokon'i Jodà izy. Nanitatra ny fanjakany izy, nandritra ny fotoana nanjakany, tamin'ny alalan'ny ady nifanaovany tamin'ireo firenena mpifanolo-bodirindrina amin'ny faritry ny fanjakany, sady nampandry tany ka isan'ireo tanàna azony tamin'izany i Jerosalema izay nataony ho renivohitry ny fanjakàny. Nafindrany tao ny Fiaran'ny fanekena nefa tsy nahazo alalana tamin'Andriamanitra hanorina ny Tempoly izy na dia ny hanolotra izany ho an'Andriamanitra aza no fikasany.

Ny fanjakàn'i Solomona[hanova | hanova ny fango]

Nanomboka tamin'ny taona 970 tal. J.K. ka hatramin'ny taona 931 tal. J.K. no nanjakan'i Solomona (na Salômôna). Niady fitondrana taminy ny zanak'i Davida hafa talohan'ny tena handraisany ny fitondrana izy, sady izy rahateo no notendren'i Davida handimby azy.

Ny Tempolin'i Solomona

Nahatratra ny famirapiratana fara tampony ny Fanjakan'i Israely tamin'ny fanapahan'i Solomona tamin'ny alalan'ny fanangonana harena sy ny fifanakalozana ara-barotra nifanaovany tamin'ny manodidina azy. I Solomona no nanamboatra ny Tempolin'i Jerosalema voalohany, izay fantatra amin'ny anarana hoe Tempolin'i Solomona. Naharitra fito taona ny fanamboarana izany tempoly izany, ka i Hirama mpajakan'i Tiro no nanampy azy tamin'ny fanomezana ny mpanamboatra trano sy ny hazo hanamboarana izany.

Tamin'ny faramparan'ny fotoana nitondrany dia nitaraina noho ny fitakiana hetra be loatra ny vahoaka. I Jeroboama no nandimby azy tamin'ny nahafatesany nefa nivaky roa ny fanjakana tamin'ny nanjakan'ity mpanjaka ity noho ny fihoa-pampan'ny hetra notakina sy ny habibiana hafa koa. Teraka noho izany ny Fanjakan'i Jodà sy ny Fanjakan'i Israely (na Fanjakan'i Samaria).

Jereo koa:[hanova | hanova ny fango]