Hosea (mpaminany)

Avy amin'i Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Ny mpaminany Hosea, nataon'i Alessandro Bonvicino, taona 1521-1524.

I Hosea na Osea dia mpaminany israelita voaresaka ao amin'ny Baiboly. Tao amin'ny Fanjakana Avaratra izy no niasa tamin'ny nanjakan'i Jeroboama (taona 782 hatramin'ny 753 tal. J.K.). Mpiandry ondry no asany talohan'ny naha mpaminany azy ary vehivavy mpivaro-tena ny vadiny, izay atao hoe Gomera. Ny lovatsofina jiosy dia manao an'i Hosea ho nanoratra ny Bokin'i Hosea.

Ny anarany[hanova | hanova ny fango]

Avy amin'ny teny hebreo hoe הוֹשֵׁעַ / Hôsheaʻ ny anarana hoe Hosea izay midika hoe "vonjeo" na "Famonjena". mety fanafohezana ny hoe הוֹשֵׁעַיהו izay midika hoe "Mamonjy i Iahveh" (na "Mamonjy i Jehovah" na "mamonjy ny Tompo") na "Mamonje, ry Iahveh" (na "Mamonje, ry Jehovah" na "mamonje, ry Tompo"). Io fototeny io dia hita koa ao amin'ny anarana nogasina hoe Josoa (na Jôsoe) sy Jesoa (na Jesosy) ary ao amin'ny teny nogasina hoe hosana na hôzana. Maro ny olona nitondra io anarana io tamin'ny taonjato faha-8 hatramin'ny faha-7 tal. J.K. Maro ny tombokase sy soratra ahitana io anarana io izay fantatra tamin'izany vanim-potoana izany[1]. I Hieronimo (na Jerôma) sy i Isidora avy any Sevila dia nihevitra fa midika hoe "mpamonjy" io anarana io.

Amin'ny teny grika dia atao hoe Ὠσηέ / Ôsêe ao amin'ny Septoajinta (Baiboly jiosy amin'ny teny grika). Ny Protestanta malagasy dia manoratra hoe Hosea fa ny Katolika malagasy kosa Osea.

Ny fiainany[hanova | hanova ny fango]

Mpaminanin'i Israely tao amin'ny Fanjakan'i Samaria na Fanjakana Avaratra i Hosea izay velona tamin'ny andron'ny mpanjaka Jeroboama II (taona 782-753 tal. J.K.) sy fantatra amin'ny alalan'ny faminaniana mikasika azy izay noraiketin'ireo mpianany an-tsoratra tamin'ireo taompolo voalohan'ny taonjato faha-8 tal. J.K. Ny fiainam-panambadian'i Hosea, izay mpiandry ondry tsotra, dia lohahevitra mibahana ao amin'ny boky mitondra ny anarany: lasa tandindon'ny fifandraisana eo amin'Andriamanitra sy ny vahoakany izany. Tantaraina ao amin'ny boky fa nahita ny fanitsakitsaham-bady nataon'ny vadiny nitovy amin'ny mpivaro-tena izy ka nampahory azy izany[2]. Ny fanambadiany sy ny fiterahany ary ny anaran-janany dia niaraka tamin'ny faminaniana tantaraina ao amin'ny boky sady midika fifandraisana tsy milamina teo amin'ny vahoaka voafidy tamin'Andriamanita. Oharina amin'ny vady tsy mahatoky izany vahoaka izany satria nanompo sampy. Andriamanitra kosa dia aseho ho ilay vady mahatoky sady tokana izay miteny amin'ny fon'ny vahoaka araka ny Bokin'i Hosea na Bokin'i Osea (Hos. 2.14) sady manao izay azo atao hamerenana indray izany vady tsy mahatoky izany amin'ny alalan'ny fisedrana azy sady vonona hamela heloka azy raha vao mibebaka izy.

Jereo koa:[hanova | hanova ny fango]

Mpaminany lehibe:

Mpaminany madinika

Loharano[hanova | hanova ny fango]

  1. C. L. Seow, "Hosea, book of", dans David Noel Freedman (dir.), Anchor Bible Dictionary, vol. 3, Doubleday, 1992
  2. John L. McKenzie, Dictionary of the Bible, Bruce Publishing company, Milwaukee, 1965, p.373