Anglikanisma

Avy amin'i Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Katedraly anglikana ao Canterbury any Angletera

Ny Anglikanisma dia fivavahana kristiana niorina voalohany tao Angletera vokatry ny fivakisana avy amin'ny Fiangonana katolika tamin'ny taona 1534. Any amin'ireo firenena miteny anglisy no tena ahitana azy, indrindra ireo zanatany britanika taloha, nefa koa miely any amin'ireo tany andehanan'ny Britanika manerana an'izao tontolo izao[1]. Ahitana fiangonana anglikana mahaleotena maro mikambana ao amin’ny Firaisambe Anglikana na Fiombonam-be Anglikana[2] (anglisy: Anglican Communion) ka iombonany ny lafiny fampianaram-pinoana sy ara-panahy ary momba ny sakramenta. Miisa eo amin’ny 85 000 000 eo ny mpino ao aminy.  Raha any ivelan'ny Fanjakana miray dia  "Episkopaliana" no ahafantarana io fiangonana io. Eo anelanelan’ny Katolisisma sy ny Protestantisma ny Anglikanisma izay milaza ny tenany ho sady katolika no nohavaozina. Izany no atao amin'ny teny latina hoe via media ("lalana anelanelany"). Katolika (nefa tsy romana) noho izy nanohy ny fifandimbiasana apostolika, nefa nohavaozina koa satria nanaraka ny fotokevitra teolojikan'ny Fanavaozam-piangonana protestanta indrindra tamin'ny fandraisany ny Fanekem-pinoan'i Westminster tamin’ny taona 1646.

Fivavahana ofisialin'i Angletera izy nanomboka tamin’ny taonjato faha-16 nefa miparitaka amina firenena hafa koa izy taty aoriana, indrindra ireo firenena  zanataniny. Nanomboka tamin’ny fanapahan-kevitr'i Henry VIII mpanjakan’i Angletera tamin’ny taonjato faha-16, izay niteraka ny fisarahana tamin’i Roma noho ny ara-politika sy ara-teolojika tamin’ny alalan’ilay atao hoe Acts of supremacy tamin’ny taona 1534. Tamin’ny voalohany, ny fampianaram-pinoana anglikana dia noraketina tao amin’ireo Bill of 39 articles (“Andininy 39")[3] izay tsy maintsy tanterahina.

Jereo koa:[hanova | hanova ny fango]

Loharano:[hanova | hanova ny fango]

  1. "Member Churches" [tahiry], sur www.anglicancommunion.org (notsidihina tamin'ny 18/01/2016)
  2. "Fifaneken'ny Fiangonana Anglikana" ao amin'ny Anglican Communion. (Jereo ny andininy faha-4 ao amin'ny takila faha-2 ao amin'ilay takelaka PDF.
  3. "Trente neuf articles", tamin'ny Encyclopædia Universalis, https://plus.google.com/108843606711422050602 [tahiry] (notsidihina tamin'ny 20/01/2016)