Hamàna

Ampangain' i Estera i Hamàna, sary nataon' i Ernest Normand.

I Hamàna na Hamana dia olona resahina ao amin' ny Bokin' i Estera, izay minisitry ny Fanjakana persiana tamin' ny fotoana nanjakan' i Ahasoerôsy (na Kserksesy I). Araka ny lovantsofina jiosy dia evan' ny fankahalana jiosy (antisemitisma) i Hamàna noho izy nikasa handripaka ny Jiosy, araka ny fitantaran' ny Bokin' i Estera. Atao hoe המן‎ / Hâmân izy amin' ny teny hebreo.

Araka ny Bokin' i Estera dia zanak' i Hamedata, izay tatranak'ilay mpanjaka amalekita atao hoe Agaga, i Hamàna. Fahavalon-drazan' ny vahoaka jiosy izany i Hamàna. Tao amin'ny tananan' i Sosa (na Sosàna na Soza) tamin' ny taonjato faha-5 no nisehoan' ny tantara.

Notendren' i Ahasoerôsy ho ministra i Hamàna ka nanomana tetika handringanana ny Jiosy nonina tao amin' ny Empira Persiana. Nampanao sonia didy ny mpanjaka izy handringanana ny vahoaka jiosy. Tsy nahomby ilay tetika noho ny hafetsen' i Estera izay lasa vadin' ny mpanjaka sy i Mordekay (na Mardôkea) rahalahin-drainy nitaiza azy, ka nifotitra tamin' i Hamàna sy ny fianakaviany izany tetika izany. Nahanton' ny Jiosy i Hamàna sy ny zanany lahy folo araka ny fankatoavan' ny mpanjaka Ahasoerôsy.

Mba hahatsiarovana izany fivadihan' ny rasa izany dia naorina ny fetin' ny Porima (hebreo: Purim). Niseho miandalana ny fomba sasany izay anamarihana ny fanafahana ny Jiosy sy ny faharesen' i Hamàna. Izany no amakiana ny Bokin' i Estera ampahibemaso sy itabataban' ny mpivory sy ampanenoany zava-mikarantsana isaky ny tononina ny anaran' i Hamàna. Ny mpanao mofo sasany dia manamboatra mofo atao hoe "sofin' i Hamàna" (hebreo: אוזן המן / ozen Haman) izay hanina mandritra izany andro fety izany.