Radriaka
Ny radriaka na kalabera dia karazana kirihitra ao amin' ny fianakaviana Verbenaceae. Lantana camara ny anarany ara-tsiansa. Ity zavamaniry ity dia teratany any any Meksika ka hatrany Amerika Trôpikaly, saingy amin' izao fotoana izao dia maniry manerana ny faritra trôpikaly rehetra izy. Anisan' ny karazan-javamaniry 100 ratsy indrindra izy io araka ny voalazan' ny IUCN. Tao amin' ny fianakaviana Lamiaceae izy ity tamin' ny fanakilasiana taloha.
Toetrany
[hanova | hanova ny fango]Ny Lantana camara dia kirihitra misy tsilo, miendrika boribory na mivelatra. Mahatratra 0,5 hatramin’ ny 3 m ny haavony.
Ny tahony dia efa-joro, misy tsilo maro mifaingoka midina. Ny raviny maitso matroka sy misy nifinifiny dia mitambatambatra ary mifanipaka. Tahaka ny tahony, ny raviny dia mamoaka fofona mahery rehefa potehina.
Ny vondrom-boniny dia ao anaty katsaoka misy loko maro. Manomboka amin' ny lohataona ka hatramin' ny fararano ny fe-potoana mampamony azy. Mavo na mavokely ny voniny.
Kely ny voany ary mivondrona nefa tsy mitambatra. Mainty izy ireo rehefa masaka. Poizina izy ireo raha mbola manta. Any India, mamoa mandavan-taona io zavamaniry io, izay toa misy fiatraikany amin' ny vorona.
Fampiasana azy
[hanova | hanova ny fango]Asa tanana
[hanova | hanova ny fango]Ny radriaka dia azo ampiasaina hanamboarana latabatra sy seza vita amin' ny tahony, kifafa vita amin' ny fanambarana ny rantsany madinika.
Fitsaboana
[hanova | hanova ny fango]Ny akora misy metanôla avy amin' ny ravin' ny Lantana camara dia toa manamora ny fanaretan' ny vavony misy fery ary manakana ny fivoaran' ny ferin' ny lohatsinaikelin' ny voalavo. Any Brezila, ny zavatra azo avy amin' ny raviny vaovao dia azo iadiana amin' ny bakteria ary heverina ho mampihena fanaviana sy manamora ny fanafoanana ny etona anaty tsinay ("rivotra anaty kibo") ary mahasoa amin' ny fitsaboana ny aretin' ny taovam-pisefoana. Eto Madagasikara, ny radriaka iray manontolo dia atao tambavy hampihenana ny fanaviana.
Ny fandinihana natao tany India dia nahitana fa ny ravin' ny radriaka dia afaka iadiana amin' ny mikrôba, amin' ny holatra ary ary amin' ny bibikely. Ny Lantana camara koa dia nampiasaina tamin' ny fitsaboana nentim-paharazana hitsaboana aretina isan-karazany, anisan' izany ny homamiadana, ny hoditra mangidihidy, ny habokana, ny nendram-boalavo, ny kitrotro, ny sohika ary ny fery.
Haingo
[hanova | hanova ny fango]Ny Lantana camara dia nampidirina tany Nouvelle-Calédonie tamin' ny taona 1863 mba hanamboarana fefy manaingo. Amin' izao fotoana izao dia hita matetika any amin' ny zaridainana any Nouvelle-Calédonie io zavalairy io na dia eo aza ny maha zavamaniry manafika azy sy ny fandraran' ny fanjakana ny fananana azy.
Zavamaniry mpampiantrano
[hanova | hanova ny fango]Karazana lolo maro no mihinana ny mamimbonin' ny Lantana camara. Ny Papilio homerus, izay lolo lehibe indrindra any amin' ny ila-bolantany andrefana, dia fantatra fa mihinana ny mamin' ny voniny. Ny hala mitsambikina Evarcha culicivora, dia mifandray akaiky amin' ny Lantana camara: mihinana ny mamimbony izy io ary mampiasa an' io zavamaniry io ho toerana fihaon' ny lahy sy ny vavy.