Esther Nirina

Esther Nirina

Ankapobeny

Anarana

Esther Nirina

Teraka

17 Novambra 1932

Toerana

Ambohimifangitra

Maty

19 jona 2004

Fiaviana sy ny andraikitra

Firenena

Madagasikara

Asa :

Mpanoratra

Fiainana manokana

Seha-pitiavana

Rabemananjara Guy

Mombamomba Azy

Esther Nirina dia teraka tamin'ny 17 Novambra 1932 tany amin'ny Faritanin'Antananarivo izy. Nandany 30 taona teo ho eo tany Frantsa (Orléans) izy, nanomboka tamin'ny 1953 ka hatramin'ny 1983, ary niasa tamin'ny fitantanana trano famakiam-boky. Tamin'ny taona 1990 dia niverina nipetraka teto Madagasikara izy, ary nodimandry tamin'ny 2004. Nantsoina hoe Esther Ranirinaharitafika tamin'izy mbola tanora, dia iray tamin'ireo mpanoratra sy poeta malagasy namirapiratra indrindra tamin'ny literatiora amin ' ny teny frantsay. Na dia matetika tamin'ny teny frantsay aza no nosoratany, dia tsy mba niala tamin'ny kolontsaina sy ny toe-tsain'ny Malagasy ny aingam-panahiny ^[1] Archived Mey 19, 2026 at the Wayback Machine

Ny fototra fiaviany

Zanak'i Rabetafika sy reniny teratany frantsay izy, ary nanambady an'i Guy Rabemananjara tamin'ny 1952. Nanana zanaka telo izy mivady: Franck, Nicole, ary Josiane. Nandany 37 taona tany Frantsa izy ireo talohan'ny niverenany teto Madagasikara tamin'ny 1990. Tsy nionona tamin'ny fanoratana fotsiny anefa izy, fa nampandroso ny ambanivohitra koa, indrindra tao Ambohimifangitra, ny tanindrazany.^[2]Nanangana sekoly, tranomboky, ary toeram-pitsaboana tao izy. Mpikambana tao amin'ny Akademia Malagasy izy ary filoha mpanorina ny fikambanana mpanoratra S.E.R.O.I. (Société des Écrivains de la Région de l'Océan Indien) sampana Madagasikara. Nodimandry tamin'ny 19 jona 2004 teto Antananarivo izy, rehefa namela lova sarobidy ho an'ny haisoratra malagasy^[3]

Ny asa soratra nataony

Ireo Boky Tononkalo (Recueils de poèmes) Ny ankamaroan'ny asa sorany dia nosoratany tamin'ny teny frantsay, nefa tena feno toe-tsaina sy fomba fisainana malagasy. Indro ny sasany:

Silencieuse respiration (1975) : Boky voalohany navoakany tany Frantsa tao Orléans. Tamin'io no nanombohan'ny olona nahafantatra ny fomba fanoratany fohy nefa lalina.
Simple voyelle (1980) : Maneho ny fikarohany ny lanjan'ny feo sy ny teny ao anatin'ny tononkalo.
L’arrêt du jour (1991) : Nosoratany tamin'ny fotoana niverenany teto Madagasikara, misy ny fahatsiarovany ny tanindrazany.
Mivolana an-tsoratra / Le dire par écrit (2004) : Boky farany navoakany talohan'ny nahafatesany.

Ny Fomba Fanoratany

Fohy nefa lalina: Tsy tia tononkalo lava izy. Ny teny iray na roa fotsiny dia efa mitondra hevitra lalina.
Ny Teny: Nilaza izy fa mpindrana ny teny frantsay fotsiny mba hanehoana ny maha-malagasy azy.
Ny Mangina fanehoanan ny fahanginana ao anaty lahatsoratra.

Ireo loka sy fankasitrahana

Nahazo ny Loka lehiben'ny literatiora tany amin'ny faritry ny ranomasimbe Indiana. Ny sanganasany dia nadika tamin'ny teny frantsay.

Ny Fianarana Nataony

Teraka tao Antsirabe izy tamin'ny 1932, ary io rahalahin-drainy mpitsabo io no nitaiza amin ' ny teny frantsay tao Antananarivo. Nianatra tany amin'ny sekoly frantsay izy tamin'ny fotoana nahazahoany azy, ka izany no nahatonga ny fianarany teto Madagasikara tamin'ny voalohany. Rehefa nifindra tany Frantsa izy tamin'ny 1953, dia nanohy nianatra ho mpitahiry boky. Niasa tao amin'ny tranombokim-panjakana tao Orléans izy nanomboka tamin'ny 1953 ka hatramin'ny 1983, ary tao no nifankahita tamin'ny tontolon'ny haisoratra sy ny boky, izay nanampy azy betsaka tamin'ny fahaizany manoratra^[4]

Mampiavaka Azy

Mpikambana tao amin'ny Académie Malgache izy ary filoha mpanorina ny sendikan'ny mpanoratra teto Madagasikara. Ny fomba fanoratany dia fohy nefa lalina, matetika mampifandray ny traikefa tany am-pielezana sy ny fakan-drazana malagasy^[5].

Loharano

Hijery ihany koa

Christine Razanamahasoa

Ranavalona I

[1] ttps://ecritures.univ-lorraine.fr/publications/divers-editeurs/esther-nirina.-oeuvres-completes

[2] ttps://poetawebs.e-monsite.com/pages/sorapiainana/page-10.html

[3] ttps://ile-en-ile.org/nirina/

[4] ttps://poetawebs.e-monsite.com/pages/sorapiainana/page-10.html

[5] ttps://hal.science/hal-02968313/

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]