Edema ao amin'ny atidoha
| Edema ao amin'ny atidoha | |
|---|---|
| Anarana hafa: Brain edema,[1] cerebral oedema, brain swelling | |
 | |
| MRI (T2 flair) showing a brain metastasis with surrouding edema | |
 | |
| Manam-pahaizana manokana momba ny | Neurology, neurosurgery |
| Soritr'aretina | Headaches, vomiting, sleepiness, trouble seeing, decreased level of consciousness[1] |
| Antony | Stroke, traumatic brain injury, subdural, subarachnoid, epidural, or intracerebral bleeding, hydrocephalus, brain cancer, brain infections, severe high blood pressure, high altitude, liver inflammation, carbon monoxide poisoning, low blood sodium[2][1] |
| Diagnostika | Based on symptoms, examination, medical imaging[3] |
| Fitsaboana | Proper positioning, increasing the breathing rate, osmotic therapy, diuretics, or corticosteroids, surgery[2] |
| Hatetika | Relatively common[2] |
Ny edema serebral dia fivontosana ao amin’ny atidoha. [1]
Anisan’ny soritr’aretina mety hiseho ny aretin’andoha, fandoavana, rendremana, olana amin’ny fahitana, ary fihenan’ny fahatsiarovan-tena. [2] Mety hiseho ihany koa ny fifohana rivotra tsy ara-dalàna rehefa misy fanerena mafy ao amin’ny atidoha. [2]
Anisan’ny fahasarotana mety hitranga ny fikorontanan’ny hozatra tampoka sy ny fahasimban’ny atidoha maharitra. [1]
Anisan'ny antony mahatonga izany ny fahatapahan'ny lalan-dra ao amin'ny atidoha, ny ratra amin'ny atidoha, ny rà mandriaka ao amin'ny atidoha (subdural ), ny rà mandriaka ao amin'ny atidoha ( subarachnoid ), ny rà mandriaka ao amin'ny atidoha (epidural), ny rà mandriaka ao amin'ny atidoha (hydrocephalus), ny homamiadan'ny atidoha, ny aretin'ny atidoha, ny fiakaran'ny tosidrà mahery vaika, ny toerana avo, ny fivontosan'ny aty, ny fanapoizinana amin'ny karbônina monoksida (carbon monoxide), ary ny fihenan'ny sodium ao amin'ny ra.[2] Ny famaritana ny aretina dia mifototra amin'ny soritr'aretina, ny fizahana ary ny sary ara-pitsaboana.[3] Mety hanampy amin'ny famaritana ny hamafin'ny aretina ny fanaraha-maso ny ICP.[2]
Ny fitsaboana dia mifantoka voalohany indrindra amin'ny antony fototra.[2] Ny ezaka ankapobeny dia mety ahitana ny fametrahana toerana mety, ny fampitomboana ny tahan'ny fifohana rivotra, ny fitsaboana osmotika, ny fanafody diuretika, na ny corticosteroids.[2] Azo atao ny fandidiana, fantatra amin'ny anarana hoe decompressive craniectomy, amin'ny tranga mafy.[3] Miovaova ny vokatra ary miankina amin'ny antony fototra.[2] Raha toa ka matetika mahantra ny olona iray tsy mahatsiaro tena.[2]
Fahita matetika ny edema serebral.[2] Tsy mazava tsara ny tena matetika satria mety tsy ho mazava foana ny fisiany.[3] Ohatra, eo amin'ny ampahatelon'ny olona no voan'ny edema ao amin'ny atidoha ao anatin'ny iray volana aorian'ny fahatapahan'ny lalan-dra ao amin'ny atidoha ary mitranga amin'ny 20% eo ho eo izany aorian'ny rà mandriaka ao amin'ny lalan-dra ao amin'ny atidoha.[4][5] Ny fitsaboana ny edema cerebral dia efa nohazavain'ny dokotera persiana Haly Abbas, fara fahakeliny, tamin'ny taona 900.[6]
References
[hanova | hanova ny fango]- 1 2 3 Leinonen, Ville; Vanninen, Ritva; Rauramaa, Tuomas (2018), "Raised intracranial pressure and brain edema", Handbook of Clinical Neurology (in Anglisy), Elsevier, 145: 25–37, doi:10.1016/b978-0-12-802395-2.00004-3, ISBN 978-0-12-802395-2, PMID 28987174
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Nehring, SM; Tadi, P; Tenny, S (January 2020). "Cerebral Edema". StatPearls. PMID 30725957.
- 1 2 3 4 "Medical management of cerebral edema". Neurosurgical Focus 22 (5): E12. 2007. doi:10.3171/foc.2007.22.5.13. PMID 17613230.
- ↑ Wu, Simiao; Yuan, Ruozhen; Wang, Yanan; Wei, Chenchen; Zhang, Shihong; Yang, Xiaoyan; Wu, Bo; Liu, Ming (December 2018). "Early Prediction of Malignant Brain Edema After Ischemic Stroke". Stroke 49 (12): 2918–2927. doi:10.1161/STROKEAHA.118.022001. ISSN 1524-4628. PMID 30571414.
- ↑ Mohr, J. P. (2011). Stroke E-Book: Pathophysiology, Diagnosis, and Management (in en). Elsevier Health Sciences.
- ↑ Ellenbogen, Richard G. (2017). Principles of Neurological Surgery E-Book: Expert Consult - Online (in en). Elsevier Health Sciences.