Ady Lehibe Voalohany

Avy amin'i Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Miaramila Rosy miandry ny miaramila Alemana

Ny Ady Lehibe Voalohany dia adin'ny miaramila nisy tany Eoropa tamin'ny 1914 ary tapitra tamin'ny taona 1918. Izy no isan'ny zava-misy tena nanamarika ny olombelona tamin'ny taonjato faha-20. Betsaka ny olona niady (60 tapitrisa), ny olona maty (9 tapitrisa), sy ny zavatra simba tamin'io ady io, ary tsy nisy ady nitovy tamin'io mihitsy talohan'ny 1914. Ny zavatra nitranga tamin'io Ady lehibe voalohany io dia ny famonoana ny Armenianina (1915-1916) ny ady any Atlantìka (1917) ary ny tolom-piavotana Rosianina tamin'ny 1917. Nisy koa tany Eoropa ny gripa.

Bestaka dia betsaka ny fanovàna ara-toetany nandritra sy tao aorianan'io Ady lehibe io. Niongana ny ankabeazan'ny empira rehetra nisy tany Eoropa (Ôtômana, Rosianina, Aotrisianina) ary betsaka ihany koa ny firenena teraka tao aorian'io. Tsy nisy intsony ny Empira Alemana (Alemaina ankehitriny) ary lasa nihakely ny fivelaran-taniny. Naverina namboarina daholo ny sarin-tany Antsimo akaiky. Lasa Repoblika Entim-bahoaka na Repoblika ny fanjakàna taloha. Ary voaforona teo aoriana ny ady lehibe voalohany ny Firaisam-pirenena na Société Des Nations (SDN).

Ny pitik'afo nampisy an'io ady io dia ilay nafatesan'i François-Ferdinand.