Acalypha indica

Ny Acalypha indica dia karazana zavamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana Euphorbiaceae. Maniry isan-taona izy. Karazan-javamaniry malaza indrindra amin' ny fakany izay manintona ny saka, sy amin' ny fampiasana isan-karazany azy ho fanafody izy io. Hita manerana ny faritra mafana ity zavamaniry ity. Zavamaniry isan-taona misy vondrombony miendrika varingarina manana vondrona braktea miendrika kaopy manodidina ny vony kely. Maniry manerana ny faritra trôpikaly rehetra izy io.

Famariparitana

Ahitra mitsangana sy maniry isan-taona ny Acalypha indica, izay manana haavo mety hahatratra 1,2 m amin' ny toe-javatra tsara, saingy matetika izy io no kely kokoa.

Ravina

Mivelatra sy mibikan' atody ny ravin' ny Acalypha indica sady manana halava 1,2 hatramin' ny 6,5 sm sy sakany mirefy 1 hatramin' ny 4 sm. Boribory kely ny fototry ny ravina. Misy kirany dimy eo amin' ny fotony ary misy kinifinifiny mifanery ny sisiny. Dombo na maranitra ny tendrony. Manana halava 1,5 hatramin' ny 5,5 sm ny tangoan-dravina.

Vony

Mipoitra eo am-pototry ny tangozan-dravina sady manana halava 2, 5 hatramin' ny 6 sm ary mônôika ny salohim-bonin' ny Acalypha indica. Misy vondrombony miendrika varingarina manana vondrona braktea miendrika kaopy manodidina ny vony kely amin' ny vondrombony.

Fotsy maitso ny vony lahy kely mivondrona izay mipoitra eo amin' ny tapany ambony amin' ny salohim-bony, sy manana totsim-bovoka miendrika kankana kely. Somary boribory sy manana savaivo manodidina ny 10 hatramin' ny 12 µm ny vovobony.

Hita eo amin' ny tapany ambany amin' ny salohim-bony ny vony vavy maitso izay otronin' ny braktea miendrika ravina, manana halava 3 hatramin' ny 7 mm, misy lalan-dranony sy kinifinifiny maromaro. Misy volovolo henjana ny fihary atodinaina. Telo ny tahom-bavimbony izay samy manana rantsana roa.

Voa

Kapsiola misy volovolo henjana ny voan' ny Acalypha indica, izay misy kitrano telo sady afenin' ny braktea. Misy kiaka manaraka ny andavany ary misy volovolo ny tangozany.

Toerana sy faritra aniriany

Maniry amin' ny toerana voakorontana sy eny amin' ny sisin-dalana ary eny amin' ny tsefatsefaky ny rindrina ny Acalypha indica. Izy io koa dia maniry eny amin' ny tehezan-kavoana be vato, eny amin' ny sisin' ala ary eny amin' ny amoron' ny renirano. Mety aminy ny toerana mando sy misy alokaloka. Izy io dia hita maniry amin' ny haabon' ny ranomasina ka hatramin' ny haabo 1 350 m izy.

Ny Acalypha indica dia hita manerana faritra trôpikaly atỳ amin' ny Tontolo Taloha. Raha atỳ Afrika izy dia hita any Nizerià any Afrika Andrefana ary miparitaka manerana an' i Afrika trôpikaly sy atỳ amin' ny nosin' ny Ranomasimbe Indianina. Hita any India, any Azia Atsimo Atsinanana, any Iemena, ary any Ôseania koa izy. Nampidirina amin' ny faritra trôpikaly any amin' ny Tontolo Vaovao izy io.

Fampisana

Sakafo

Nohanina toy ny anana ny Acalypha indica atỳ Afrika sy any India, saingy ilaina ny fitandremana rehefa mihinana azy satria misy alkalôida maro sy asidra sianidirika.

Ny famakafakana ny tsimoka dia nanome isaky ny 100 g amin' ny ampahany azo hanina: rano 80 g, angovo 269 kJ (64 kcal), prôteinina 6,7 g, lipida 1,4 g, gliosida 6 g, tsiraka 2,3 g, kalsiôma (Ca) 667 mg, Fôsfôro (P) 99 mg, vy (Fe) 17 mg ary asidra askôrbika (vitaminina C) 147 mg.

Fitsaboana

Inoana fa mahatanora ny vatana ny fampisana ny Acalypha indica araka ny fitsaboana Tamil Siddha nentim-paharazana. Eto Madagasikara dia ampiasaina hanalana katsentsitra ny hoditr' ilay zavamaniry. Ao Maorisy, ny ranon' ny raviny nopotehina afangaro amin' ny sira, na ny fitanehana ilay zavamaniry, dia ampiasaina amin' ny fitsaboana ny hatina (lagaly) sy ny aretina hafa mahazo ny hoditra. Any Seisely sy La Réunion, fandomana na ny fitanehana ny fakany dia sotroina hitsaboana ny sohika (asma), ary koa hanadiovana ny aty sy ny voa. Ampiasaina hanalana ny kankana an-tsinay sy hitsaboana ny aretim-bavony ihany koa ny fitanehana ny fakany. Ampiasaina ho fampandoavana ny fandomana ny Tylophora indica (Apocynaceae) miaraka amin' ny fakan' ny Acalypha indica any La Réunion raha misy fanapoizinana. Ao La Réunion sy eto Madagasikara dia ampiasaina koa ny raviny hanadiovana kibo sy hanalana kankana. Ao Afrika Atsinanana dia ampiasaina hitsaboana ny areti-maso ny ranon-dravina. Ampiasaina hitsaboana ny ratra misy ny olitra ny vovoky ny ravina. Voalaza ao amin' ny Farmakôpra Indiana ho mampandrehoka mba hitsaboana ny sohika (asma) sy ny pneomônia ny Acalypha indica. Taloha koa izy io dia voatanisa tao amin' ny Farmakôpea Britanika.

Ny sasany amin' ny zavatra simika ao amin' ny Acalypha indica dia mahatonga ny fiovan' ny ra hanana loko volontakatra antitra, ary miteraka ny famaivay amin' ny vavony sy tsinain' ny bitro. Mety hitarika amin' ny fahapotehan' ny sela mena (hemolizy) ny fihinanana ny Acalypha indica ho an' ny olona tratran' ny favisma (tsy fahampian' ny gliokôzy-6-fôsfaty dehidrôzenazy). Ampiasaina ho solon' ny zavamaniry fampandoavana ao amin' ny antoko Carapichea (fianakaviana Rubiaceae) ho fanalana kankana, hampandrehoka ary fampandoavana ny akalifinina. Ampiasaina amin' ny fitsaboana nentim-paharazana any India ho fanafodin' ny angorosy ny ravin' ny Acalypha indica.