Hasina

Avy amin'i Wikipedia
Hanketo: Fikarohana, karohy

Ny hasina dia manana heviny enina loha teo amin'ny Ntaolo:

1)Hery tsy hita maso ny hasina ka ireo andriana, mpanandro, mpisikidy,sy ireo zavaboaharin'andriamanitra toy ny zazavavindrano, kalanoro, vazimba, ireo sampy, sns...izay afaka manova ny fiainan'ny olombelona no heverin'ny ntaolo ho manana azy. Marihina fa ny loharanon'io hery io dia Andriamanitra andriananahary sy ny razana. Araka ny lovantsofina teo amin'ny andriana anefa, ny hasina amin'ny andriana dia avy amin'ny zanak'andriamanitra mihintsy fa tsy toy ireo hasina hita amin'ny zava-boahary hafa.Raha nidina nilalao tety ambony tany ny zanak'Andriamanitra dia tsy tafody tany andanitra intsony satria voaota fadin'ny olombelona. Koa tonga nitoetra sy notompoin'ny olombelona teto antany ilay zanak'andriamanitra. Naka vady sy niteraka tamin'ny olombelona io zanak'andriamanitra io ka tamin'io fiterahana io dia nifindra tamin'ireo taranany ny hasiny ary ireo taranany ireo dia najain'ny olombelona fatratra sy notompoiny ary noandrianiny satria manakasina, dia ireo taranaka ireo no loharanon'andriana voalohany.Ary izany no ilazan'ny ntaolo fa ny hasina no maha-andriana ny andriana.

Mety ho faty na hihalefy na very ny hasina raha toa ka voaota fady ny hasina ka io no ataon'ny ntaolo hoe « maty hasina » na " very hasina" na "mitrikasina". Sarotiny amin'ny hasiny ary ny Ntaolo izay nanankasina ka mifady zavatra maro sy tsy nivady raha tsy tamin'ny olona manankasina toa azy mba tsy ho maty ilay hasin'ny zanak'andriamanitra nifampita ao aminy. Ary amin'ny andro farany mialohan'ny taombaovao na vava alahamady amin'ny volana alahamady dia midio amin'ny rano tsy dikain'amboa sy mifamela heloka amin'ny manodidina azy ny ntaolo mba hamerina sy hamelona ary hampitombo indray ny hasina ao aminy.Ary raha mandeha amin'ireny olona na zava-manakasina ireny dia hoy ny fiarahabany sy ny firariany: " masina anie ianao".

Manaporofo izany, ireo anaram-bohitra na anaran-javatra misy ny teny hoe " hasina" na "masina" dia saika ireo tanàn'andriana na mifamatotra amin'andriana. Ny lapan'i mpanjaka Rabiby tany Ambohitsitakatra ao Anjozorobe dia « fonohasina » no anarany. Ireo mpanjaka kosa rehefa miamboho dia atao hoe « ny masina » no iantsoana ny taolambalony ary ny tendrombohitra anafenana (andevenana) ireny taolambalon'ny mpanjaka ireny no atao hoe "tendrombohitra 12 masina", ary ilay trano kely eo ambonin'ny fasan'ny mpanjaka merina no atao hoe « trano masina » ( « trano manara » no iantsoana ny amin'ny fasan'andriana tsotra).Ary ny mpanjaka isan'ny telo lehibe taty Imerina dia « Andriamasinavalona » no anarany. Midika hatrany izany fa ivon'ny fomba fijerin'ny Ntaolo izao tontolo izao ny hasina.

Ara-tantara, ireo vazimba taty Imerina dia efa nino ny hasina satria izany Ramasinamparihy izany dia isan'ireo mpanjaka vazimba ary Ambatomanitrasina, sy Ambohitrankasina dia isan'ireo tanàna tranainy indrindra voalazan'ny lovantsofina fa nitoeran'ireo razan'andriana merina tany akaikin'ny Maroantsetra raha mbola tsy niakatra taty anivon'ny riaka izy ireo.

Ambohidrabiby, iray amin'ireo tendrombohitra 12 masina eto Imerina, ohatra, dia " hasin'imerina" no anaram-boninahiny satria hono mipetraka amin'Ambohidrabiby, eo amin'ny alahamaditaniny, amin'ilay tanàna atao hoe Fonohasina ny hasin'ny fanjakan'andriana merina.

Niteraka fombafomba maro arak'izany ny fikajiana ny hasina ka nahatonga ny karazan'andriana sasany hanao ny « lova tsy mifindra » toy ny Andriandoriamanjaka ao Fonohasina sy ny Andriantompokoindrindra ao Ambohimalaza.Ireo mpanjaka maro nifandimby aza dia nanome lanja io hasina io tamin'ny anarany toy ny hoe Ramasimparihy, Andriamasinavalona...Toy izany koa, ny zavatra heverina fa masina dia tsy mety raha tsy landy no atafy na hamatorana azy ka izany no mahatonga ireo andriana merina hitafy landy ary ny vakan-tsampy dia atohy amin'ny kofehy landy.


2) Mifandraika amin'ny heviny voalohany ihany: Fahizay, ny Ntaolo dia tsy miseho tanam-polo manoloana ny olona na zava-manakasina fa mitondra fanomezana toy ny lamba landy, ny tantely, ny akondro ary ny vola tsy vaky. Io fanomezana io atao koa hoe " hasina" ary ny fomba atao amin'ny fanolorana izany no atao hoe " manasina". Ohatra, raha mandeha amin'ny olona mahay ody folaka na ody may ianao dia manome azy ny "hasi-tanana", tsy saran'ny fanorana ny tongotrao folaka anefa izany fa ilay hasina ao amin'ilay olona no isaoranao. Raha mankany amin'ireo kalanoro mpitaiza ianao dia sady manolotra vola no milaza hoe "mitomboa hasina ianao dadibe"...Ary raha manantona mpanandro dia milaza ianao hoe " masina ianao ranakombe",ohatra...


3)Misy ifandraisany amin'ilay heviny voalohany ihany na dia mifanalavitra aza izany. Ny hasina dia heverina ho toy ny sira, ka avy amin'izany ny hoe " masina" izany hoe " masirasira". Io no nahatonga ny anarana ho " ranomasina"...Ka ny olona na zavatra itoeran'ny hasina ihany no afaka manome hasina ireo tontolo manodidina azy.


4)anaran-kazo ny hasina, hazo lava taho ka eny amin'ny lohany no mivangongona ireo ravina maro somary lava mahia. Ity hazo hasina ity moa any amorontsiraka sy any an'ala no maniry sy mijoalajoala tokoa fa aty Imerina kosa dia saika nambolena ireo hasina maniry amin'ny tanànan'ny Ntaolo ireny.

Noheverin'ny ntaolo ho itoeran'ny hasina (dikany voalohany) ireny zavamaniry atao hoe « hasina » ireny. Tsy maniriniry fahantany ireny hasina ireny taty taty Imerina fa matetika amin'ny tanànan'andriana na toerana masina misy vazimba sy kalanoro, ny fasan'andriana, ny fantsakan'andriana, ny doany ary ny trano itoeran'ny mpanandro, mpimasy sy mpisikidy no ambolena azy.Any amin'ny faritry ny sakalava aza dia ny toerana misy ireo zanakandriana no hany azo ambolena izany.

Isan'ny tena niavaka ny hasina maniry ao amin'ny rovan'Antsahadinta satria dia mivady amin'ny aviavy izy ireo, toy izany koa ny hasina naniry tao Fonohasina satria dia nijoalajoala tsy nanampaharoa izy tao.

Izany no ilazan'ny Ntaolo fa isan'ny hazon'andriana miaraka amin'ny amontana, aviavy, hazotokana sy hitsikitsika ny hasina.Fa amin'ireo hazon'andriana ireo anefa dia ny hasina ihany no "hazom-panandratana" ary tsy misy heviny ny zavatra ataon'ny olo-manankasina na zava-manankasina raha tsy misy ity hazo atao hoe hasina ity eo aminy. Ohatra, tamin'ny fandroan'i Ralambo teo Ambohidrabiby,ireo zanakandriana virijiny no maka ny rano tsy dikain'amboa; asiana hasina maniry teo Fonohasina sy volafotsy izany rano izany ary atao amin'ny zoro alahamady ao amin'ny lapa ka androan'i Ralambo amin'ny andro farany alohan'ny vava alahamady, ary rehefa vita izany dia natafy an-dRalambo ny jaky vaovao notenomin'ny zanakandriana atao hoe Andriandoriamanjaka.Ankehitrio, mbola maro ny olona no mamboly ireny hasina ireny satria inoany fa mitombo ny hasiny amin'izany koa eo akaikin'ny vavahady na ny varavarana no ambolena izany.Ny hasina ary dia entin'ny ntaolo maneho sy mampitandrina fa masina ny toerana iray anirian'ny hasina ka manainga avy hatrany ny olona mba hanaja io toerana io.Amin'ny maha hazom-panandratana azy dia saika amin'ny toerana, andaniny, hanaovana vavaka amin'ny zanahary sy ny razana no ahitana azy mba hisandratra amin'ny zanahary sy ny razaka ny vavaka izay atao, ankilany, amin'ny vohitra misy andriana, mba hisandratra hatrany ny taranak'ireny andriana ireny.

Sarotra tokoa vao maniry ireny hasina ireny,ka raha maniry izy dia lazain'ny olona fa ambinina azy ilay namboly izany fa raha maty na tsy maniry ilay hasina dia heverina ho milaza loza na tsy fanambinana. Misy lahy sy vavy koa ireny hasina ireny. Isan'ny nalaza ny hasina maniry ao amin'ny rovan'Antsahadinta satria dia miray amin'ny aviavy izy. Toy izany koa ireo hasina nambolen'i mpanjaka Ralambo nanodidina ny hadivory tao Fonohasina Ambohidrabiby satria dia avo nijoalajoala tsy nanampaharoa ka nahavery anarana ilay toerana ho « Fenohasina » na " fonohasina".

Hoy ary ny Ntaolo raha handray fitenena ka hampiseho fanetrentena: « ...Tsy ny amontana haingon'ny vohitra fa ny hasina lava marontsana tsy mandao zoro alahamady », teny entina hilazana fa na lehibe aza ny amontana, ny hasina koa mba manana ny maha-izy azy,entina hanehoana koa fa « izay maivana ihany no atoraka »...ny aviavy mantsy dia hazobe mijoalajoala, ary ny hasina hazo kelikely taho...

5) Ny " hasina" dia teny ilazana ny fizarazana izay samy manana ny maha-izy azy eo amin'ny vondrona iray. Ohatra amin'izany, ny hasimboasary. Asa avy amin'io fiheverana io angamba ny fitenena fa samy manana ny hasiny ny olona na zavatra iray. Ny andevo anefa dia tsy mba noheverina ho manana ny hasiny (heviny voalohany).

6) Ny " hasina" koa dia teny ilazana zavatra voatokana, tsy aharo amin'ny maro, natao ho ambony sy hajaina. Ohatra, ny loharano masina dia loharano iray eo antanana izay noavahana hatao fatsakana ny rano ampiasain'ny andriamanjaka, na loharano heverina fa hitoeran'ny fanahinjavatra iray ka anaovana fombafombampangatahana amin'ny fanahy tsy hita maso. Toy izany koa ny vilia masina, vilia natokana ho fanaovana sorona na hampiasain'ny olona masina iray....

Eto ampamaranana, ankehitriny dia saika diso fitenenana ny olona ka milaza hoe " hasin'ny kaominina"..." hasin'ny andrimpanjakana"...nefa ny hasina, averina ihany dia hery tsy hita maso ifandovana ary avy amin'ny zanahary...